|
Bellek bir bilgisayar sisteminin
birincil parçasıdır.Cpu veya mikroişlemci ile birlikte ,veri programlar
veya işlemci yada diğer sistem aygıtlarına direkt ve çabucak ulaşabilen
işlenmiş bilgileri depolamak için bir ikili olarak çalışır.
Bellek bir bilgisayarın işlemesinin merkezidir,çünkü yazılım ve CPU
arasında kritik bir bağlantı kurar.Bilgisayar belleği de aynı anda
çalışabilen programların genişlik ve numaralarını belirler ve; giderek
güçlenen mikroişlemcilerin kabiliyetinin iyileştirilmesine yardım
eder.
Kendine has özelliği ve yararları olan bir çok bellek çeşidi vardır.Maalesef
çok fazla bellek tipi olduğundan onları birbirine karıştırmak da çok
kolaydır.Karışıklığı önlemek yada zaman zaman kendi hafızanızı tazelemek
için bu sözlüğü kullanın.
RAM: (“Random Access Memory”)
Dahili olarak,bilgisayar belleği bir dama tahtasındaki kareler gibi
satır ve sütunlardan oluşan bir “Bellek hücreleri matrisi” olarak
düzenlenmiştir.Her Bellek hücresi; verinin satır ve sütun konumunu
yada adresini göstererek anında bulunabilen verinin bir bit ini saklar.Bu
veri bitleri teker teker ve rasgele erişilip,tekrar bulunup ve değiştirildiği
için bilgisayarlarda kullanılan bu tip belleklere rasgele Erişimli
Bellek (RAM) denir. RAM,belleğin uçucu seklidir.veriyi tutabilmesi
için güce ihtiyacı vardır.Güç kesildiğinde,RAM deki veri kaybolur.Buna
zıt olarak disketler.teypler ve CDler gibi diğer depolama ünitelerinde
veriyi tutmak için güce ihtiyaç yoktur.
RAM’ın iki ana çeşidi vardır.DRAM ve SRAM
DRAM : (Dinamik Ram)
Dram bilgisayar belleğinin en genel çeşididir. Dram chipleri kullanan
bellek modülü genellikle bilgisayarın ana belleğinin özünü oluşturur.Sistem
,işlemciden veya işlemciye taşınan işlenmiş bilgileri verileri ve
programları video karta veya diğer cevre birimlerine saklamak için
bu belleği kullanır.Bu dinamik Ram olarak adlandırılır çünkü, bellek
hücrelerinde verileri tutabilmek için her saniye yüzlerce defa yenilenmeli
yada yeniden enerji verilmelidir.Yenilenmelidir çünkü bellek hücreleri
çevresinde elektrik yükü taşıyan küçük kapasitorler şeklinde dizayn
edilmiştir.Bu kapasitörler çok küçük piller gibi çalışır ve eğer enerjileri
yenilenmezse derece derece enerjilerini kaybederler.
SRAM: (Statik Ram)
Statik ram de veri depolamak için satır ve sütunlardan oluşan bellek
hücrelerini kullanır ancak Sram Dram den beş kez daha hızlı iki kat
pahalı ve iki kez daha büyüktür.Sram de uçucudur.(veriyi saklamak
için güç olmalıdır.) ancak DRAM gibi devamlı yenilenmesi gerekmez.Sram
dizaynı elektriğin bir yöne doğru akmasına izin veren yada iki transistörlerden
aktif olan birine bağlı olarak ,inip –çıkan akımlara benzeyen pretzel
kullanır.Bu “bir yöne doğru akım” dizaynı,DRAM’in “depolanmış yük”dizaynından
daha hızlıdır ancak daha çok güç tüketir.Daha ucuz ve küçük boyutta
olduğundan bilgisayar ana belleğinde Dram kullanımı tercih edilirken
Sram hızından dolayı öncelikle cache bellek için kullanılır.
CACHE RAM:
Cache; en sık istenen veri ve komutları depolamak için kullanılan
CPU ve Ana belleğin arasına yerleştirilen genellikle SRAM gibi yüksek
hızlı bir belleğin küçük bir bloğudur.İşlemci veriye ihtiyaç duyduğunda
önce verinin orda olup olmadığını görmek için yüksek hızlı cache bakacaktır.Eğer
yoksa işlemci veriyi daha yavaş olan ana bellekten bulup getirmektir.
Cache in çalışması bir evdeki buzdolabına cok benzer .Bir buzdolabı
yiyecekler için bir cache sayılabilir.her acıktıgınızda markete (ana
bellek)gitmek yerine,önce istediginiz yiyecegin orada olup olmadıgına
bakmak için buzdolabına(cache) bakabilirsiniz Eger varsa bu size cok
zaman kazandırır yoksa marketten almak için fazladan zaman harcamak
zorunda kalırsınız.
FPM DRAM : (hızlı sayfa modu Fast Page Mode )
Geçmişte bir cok bilgisayar FPM DRAM kullanırdı.Bu ceşit bellek ;eski
tip DRAM lerin üzerine aynı satır veya “sayfadaki veriye ulaşımı daha
hızlandırarak yapılmış bir düzeltmedir.Eger istenen veri bir önceki
veri ile aynı satırdaysa bellek denetleyicisi satır konumlarını tekrarlamak
zorunda degildir.Sadece bir sonraki sutun konumunu belirtmeye ihtiyac
duyar.Bu bellek işlemini biraz daha hızlandırır.
FPM bellek kullanmak sözlüğe bakmaya benzer. Eger istediginiz kelime
aynı sayfada ise listeyi aşagı dogru takip ederek açıklamayı bulmak
kolay olacaktır; fakat sayfa talarsanız isteginizi bulmak biraz daha
uzun surer.
EDO DRAM : (Genişletilmiş veri çıkışı –Extended data Out )
Edo Dram, FPM ile hemen hemen aynıdır, ufak bir degişiklikle daha
hızlı olmayı saglayan arka arkaya bellek erişimlerine izin verir.
SDRAM dönemine kadar en reveçtaki ram cinsi idi.
FPM destekleyen bir sistemde Edo bellek calısır ancak performans artışı
olmaz . Pentium grubuna giren bilgisayarlağın çoğunluğu bu tür rami
kullanmak tadırlar. 8 Bit çalıştıkları için çift olarak takılmaları
gerekmekte idi. EDO bazen Hiper sayfa mod Ram (Hiper Page Mode Dram)
olarak da adlandırılır.
BEDO DRAM: (Burst Edo )
Burst Edo standart EDO ya bellekten tek bir istekle gonderilen verinin
seriler yada “burst” olmasına izin veren bir yeniliktir.Bu özelligin
arkasındaki CPU tarafından istenen veri adresi genellikle dogru olup
sonuncuya kadar sıralı olucaktır.BEDO DRAM de butun bellek erişimleri
burstlerde olur.
SDRAM : (senkronize DRAM)
SDRAM ,EDO dan kısa bir sure sonra geliştirilmiş bir bellek şeklidir.Bu
teknolojiyi , CPU yu kontrol eden bir sistem saati ile kendini senkronize
eden daha kökten bir yeniliktir.İşlemci ile “aynı zamanlı” olması
zamanlama gecikmelerini ortadan kaldırır ve bellek erişim işlemini
cok daha verimli kılar.SDRAM kullanabilmesi için bir bilgisayarınbu
bellegi destekleyecek sekilde dizayn edilmiş olması gerekirŞu anda
üretilmekte olan bilgisayarlarda SDRAM teknolojisi standart olarak
kullanılmaktadır.
SGRAM : (Senkronize Grafik Ram)
SGRAM ,SDRAM in grafik özellikli okuma-yazma niteliklerini iceren
bir uzantısıdır.SGRAM verinin tek tek yerine bloklar halinde alınıp
degiştirilmesine izin verir.Bu da bellegin yapması gereken okuma ve
yazma sayısını azaltır ve işlemi daha verimli kılarak garfik denetçisinin
performansını artırır.
RDRAM : ( Rambus Dram)
RDRAM ,Rambus Inc. firması tarafından geliştirilen tamamen tek ve
ayrı bir dizayndır.RDRAM son derece hızlıdır ancak kullanılması için
bellek deneticisinde ve bellek/sistem arabiriminde önemli değişiklikler
gerektirir.
RDRAM ,standart DRAM den yaklaşık on kez fazla hızda veri göndermek
için dar ve yüksek-bant genişlikli “kanal” kullanır.Bugun RDRAM bazı
oyun makinalarında ve Server larda, Grafik uygulamalarında kullanılmaya
baslanmıştır.Bu sene sonuna doğru bu ram çeşidi artık SDRAM in yerini
almaya başlayacaktır.
VRAM : ( Video Ram)
Grafik bellek ,ekran “titremesini “önlemek için,ekranı çok çabuk çalışarak
yenilemelidir.(saniyede 60-70 kez)Aynı anda grafik bellek Cpu ya da
grafik denetçisine ekrandaki sekili değiştirmek için çok çabuk cevap
vermek zorundadır.Sıradan DRAMlerle CRT ve CPU tekli portu için yarışmak
zorundadır. Bu da veri trafiginde bir darbogaza neden olur.
VRAM iki ayrı portu kullanarak bu sorunu cözen bir Dual-Port bellektir.Bir
port ekrandaki görüntüyü yenilemek ve tazelemek için CRT ye ayrılmıştır.İkinci
port bellekte saklı olan şekil verisinin degiştirilmesi için CPU ya
da grafik deneticisine ayrılmıştır.
VRAM in çalışması iki penceresi olan yol üstü arabalar için fast food
a benzer. Siparişinizi verdikten sonra bir pencereye ödemeyi yapar
diger pencereye aracınızı sürüp yiyeceginizi oradan alırsınız.Bu işlemi
daha hızlı ve daha verimli kılar.
WRAM : (Window Ram-Pencere ram)
WRAM de grafik yogunluklu sistemlerde kullanılan bir dual port bellek
çeşididir.VRAM den kucuk bir farkı vardır.goruntu portu daha kücüktür.bu
da EDO özelliklerini destekler.
|